Historia 2015/2016

KONKURS z HISTORII

DLA UCZNIÓW SZKOŁY PODSTAWOWEJ

z WOJEWÓDZTWA PODKARPACKIEGO

W ROKU SZKOLNYM 2015/16

 

Uczestnicy konkursu powinni wykazać się wiedzą i umiejętnościami obejmującymi i poszerzającymi treści podstawy programowej kształcenia ogólnego, w części dotyczącej przedmiotu Historia na II  etapie edukacyjnym, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 27 sierpnia 2012 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół – załącznik Nr 2 (Dz.U.2012.977 ze zm.).

 

  1. Cele szczegółowe konkursu
  • popularyzacja wiedzy historycznej wśród młodzieży
  • zachęcanie do poznawania przeszłości Polski, Europy i świata,
  • zachowanie pamięci o dokonaniach najważniejszych postaci związanych z tematem konkursu.
  • kształtowanie i umacnianie  postaw patriotyzmu, tolerancji i poszanowania dla innych narodów,
  • promowanie wartości demokratycznych i społeczeństwa obywatelskiego,
  • rozwijanie indywidualnych uzdolnień uczniów i promowanie ponadprzeciętnej wiedzy,
  • rozwijanie umiejętności dostrzegania związków przyczynowo-skutkowych,
  • ćwiczenie umiejętności odczytywania i wykorzystywania różnych rodzajów źródeł historycznych (map, diagramów, wykresów, tabel, dzieł sztuki) do interpretacji faktów i ich oceny,
  • kształtowanie i doskonalenie umiejętności posługiwania się zdobytą wiedzą historyczną do lepszego zrozumienia współczesnych wydarzeń i relacji międzynarodowych.

 

  1. Wymagania

    Temat konkursu: Polska, Europa i świat w XX w.

  1. Etap szkolny

a) Europa i świat przed wybuchem I wojny światowej:

– układ sił politycznych i problemy narodowe w Europie,

– kształtowanie się dwóch bloków politycznych,

– przyczyny wybuchu wojny.

b) ziemie polskie przed wybuchem I wojny światowej:

– sytuacja Polaków w poszczególnych zaborach.

c) I wojna światowa i jej konsekwencje dla świata:

– główne etapy działań zbrojnych,

– charakter walk,

– przyczyny klęski państw centralnych,

– rewolucje w Rosji.

d) sprawa polska w czasie I wojny światowej:

– polskie orientacje polityczne w okresie wojny,

– polski czyn zbrojny,

– Polska w polityce wielkich mocarstw,

– odzyskanie niepodległości i jej główni architekci.

e) nowy ład międzynarodowy po zakończeniu wojny:

– bilans I wojny światowej,

– ład wersalski.

f) narodziny systemu komunistycznego:

– Rosja sowiecka – pierwsze imperium totalitarne,

– terror komunistyczny.

g) systemy faszystowskie:

– Włochy – pierwsze państwo faszystowskie,

– narodziny i rozwój nazizmu w Niemczech,

– polityka wewnętrzna i zagraniczna III Rzeszy.

h) przemiany społeczne i polityczne oraz sytuacja gospodarcza w latach międzywojennych:

– rozwój kultury masowej,

– światowy kryzys gospodarczy i sposoby jego przezwyciężania.

i) odbudowa państwa polskiego:

– wyłanianie się władz centralnych Rzeczpospolitej,

– walka o granice odrodzonego państwa polskiego (konflikt polsko-niemiecki, polsko-czeski i polsko-litewski, polsko-ukraiński),

– wojna polsko-bolszewicka,

– ludność, terytorium i gospodarka odrodzonej Polski,

j) organizacja państwa II Rzeczpospolitej:

– podstawy ustroju i najwyższe organy władzy,

– aparat państwowy,

– oświata i kultura,

k) dzieje polityczne II Rzeczpospolitej:

– parlamentaryzm polski w latach 1918-1926,

– zamach majowy Józefa Piłsudskiego,

– Polska w okresie rządów sanacji 1926-1939,

l) gospodarka II Rzeczpospolitej:

– bilans osiągnięć i porażek,

m) polityka zagraniczna II Rzeczpospolitej:

– sytuacja Polski w przededniu wybuchu II wojny światowej.

Literatura:

– Atlas Historyczny Od starożytności do współczesności wyd. II, Nowa Era, Wrocław 2013.

– Ilustrowany atlas historii Polski, Wydawnictwo DEMART, Warszawa 2006 r.

– Encyklopedia szkolna. Historia, WSiP, Warszawa 2005 r.

– J. Pilikowski, Szkolny Słownik Historii Polski, Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków 2001 r.

– B. Snoch, Słownik Szkolny. Terminy i pojęcia historyczne, WSiP, Warszawa 1990 r.

– R. Antosik, E. Pustuła, Historia. Vademecum. Egzamin Gimnazjalny 2012, Operon 2011 r.

– Od niepodległości do niepodległości. Historia Polski 1918-1989, Adam Dziurok, Marek Gałęzowski, Łukasz Kamiński, Filip Musiał, Instytut Pamięci Narodowej, Warszawa 2010 r. str 9-102.

 

1. Etap rejonowy

a) atak Niemiec hitlerowskich na Polskę we wrześniu 1939 r.:

– polskie plany obronne,

– kampania wrześniowa,

– agresja ZSRR i zakończenie walk,

– tworzenie władz polskich na uchodźstwie.

b)wojna w Europie Zachodniej w latach 1940-1945:

– „dziwna wojna” na zachodzie Europy,

– atak Niemiec na Danię i Norwegię,

– kampania francuska,

– bitwa o Anglię,

– wojna morska,

– agresja Niemiec na ZSRR walki na froncie wschodnim,

– drugi front w Europie Zachodniej,

– zakończenie walk w Europie, kapitulacja Niemiec.

c) powstanie i działalność Wielkiej Koalicji Antyfaszystowskiej:

– konferencje w Teheranie, Jałcie i Poczdamie.

d)    wojna w Afryce i we Włoszech.

e) działania wojenne na Dalekim Wschodzie,

f) Europa pod okupacją hitlerowską,

g)Holocaust – organizacja i przebieg eksterminacji Żydów,

h)Polacy na frontach II wojny światowej,

i)  Polska pod okupacją hitlerowską i sowiecką:

– okupacja radziecka wschodnich ziem II Rzeczpospolitej,

– niemiecka okupacja ziem polskich wcielonych do Rzeszy,

– polityka terroru w Generalnym Gubernatorstwie,

– Polskie Państwo Podziemne w okresie okupacji hitlerowskiej,

– walka cywilna w okupowanej Polsce,

– walka zbrojna w okupowanej Polsce.

– życie polityczne w okupowanej Polsce.

j)  sprawa polska na arenie międzynarodowej:

– traktat Sikorski – Majski i budowa Armii Polskiej w ZSRR,

– zerwanie stosunków polsko-radzieckich,

– budowa proradzieckiego ośrodka władzy w Polsce i wyzwolenie ziem polskich przez oddziały Armii Czerwonej i Ludowego Wojska Polskiego.

k)powstanie warszawskie:

– sytuacja polityczna i militarna przed wybuchem powstania,

– wybuch, przebieg i bilans powstania.

l)  sprawa polska w polityce wielkich mocarstw (USA, ZSRR, Wielka Brytania),

Literatura:

– Atlas Historyczny Od starożytności do współczesności wyd. II, Nowa Era, Wrocław 2013.

– Ilustrowany atlas historii Polski, Wydawnictwo DEMART, Warszawa 2006 r.

– Encyklopedia szkolna. Historia, WSiP, Warszawa 2005 r.

– J. Pilikowski, Szkolny Słownik Historii Polski, Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków 2001 r.

– B. Snoch, Słownik Szkolny. Terminy i pojęcia historyczne, WSiP, Warszawa 1990 r.

– R. Antosik, E. Pustuła, Historia. Vademecum. Egzamin Gimnazjalny 2012, Operon 2011 r.

– Od niepodległości do niepodległości. Historia Polski 1918-1989, Adam Dziurok, Marek Gałęzowski, Łukasz Kamiński, Filip Musiał, Instytut Pamięci Narodowej, Warszawa 2010 r. str 103-204.

 

2. Etap wojewódzki

a) świat po zakończeniu II wojny światowej:

– skutki wojny,

– traktaty pokojowe i ukaranie zbrodniarzy wojennnych,

– powstanie ONZ.

b)rywalizacja wielkich mocarstw na świecie po II wojnie światowej,

– „zimna wojna”,

– podział Niemiec,

– sowietyzacja Europy Środkowej i Wschodniej,

– procesy integracyjne w Europie Zachodniej,

c) przemiany cywilizacyjne i kulturowe po II wojnie światowej:

– rewolucja naukowo-techniczna i informatyczna,

– przemiany społeczne w okresie rewolucji naukowo-technicznej i informatycznej,

– kultura po II wojnie światowej,

– religia w powojennym świecie.

d)    Polska powojenna:

– straty wojenne,

– zmiany terytorialne i ludnościowe,

– Polska w bloku radzieckim,

– pierwsze lata powojenne,

– żołnierze „wyklęci”

– polska emigracja polityczna po zakończeniu II wojny światowej,

e) stalinizm w Polsce:

– stalinizacja państwa,

– budowa społeczeństwa socjalistycznego,

– śmierć Stalina i początek destalinizacji.

f) wydarzenia polityczne w PRL (1956-1989):

– czerwiec 1956 r. – wystąpienie robotników w Poznaniu,

– październik 1956 r. – dojście do władzy Władysława Gomułki,

– przemiany popaździernikowe, „odwilż”

– „mała stabilizacja” w latach 1956 – 1968,

– rok 1968 – protesty twórców i studentów,

– rok 1970 – masakra robotników na Wybrzeżu,

– rozwój opozycji w latach siedemdziesiątych,

– sierpeń 1980 r.  – powstanie „Solidarności”

– ostatnie lata PRL (1981- 1989)

– rozmowy „okrągłego stołu”

– przełom polityczny w Polsce – 1989 r.

g)przemiany cywilizacyjne i społeczne w Polsce w latach 1944-1989:

– odbudowa powojenna, upowszechnienie oświaty i elektryfikacja,

– gospodarka PRL,

– życie codzienne w PRL,

– kultura polska w kraju i na emigracji.

h)świat i Polska na przełomie XX i XXI w.

– załamanie ładu jałtańskiego, nowa rola USA w świecie,

– „jesień ludów” w Europie Środkowo-Wschodniej,

– budowa III Rzeczpospolitej,

– przemiany gospodarcze, społeczne i polityczne w Polsce lat dziewięćdziesiątych,

– wejście Polski do NATO i integracja z Unią Europejską

Literatura:

– Atlas Historyczny Od starożytności do współczesności wyd. II, Nowa Era, Wrocław 2013.

– Ilustrowany atlas historii Polski, Wydawnictwo DEMART, Warszawa 2006 r.

– Encyklopedia szkolna. Historia, WSiP, Warszawa 2005 r.

– J. Pilikowski, Szkolny Słownik Historii Polski, Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków 2001 r.

– B. Snoch, Słownik Szkolny. Terminy i pojęcia historyczne, WSiP, Warszawa 1990 r.

– R. Antosik, E. Pustuła, Historia. Vademecum. Egzamin Gimnazjalny 2012, Operon 2011r.

– Od niepodległości do niepodległości. Historia Polski 1918-1989, Adam Dziurok, Marek Gałęzowski, Łukasz Kamiński, Filip Musiał, Instytut Pamięci Narodowej, Warszawa 2010 r. str 205-492.

Do każdego kolejnego etapu obowiązują zagadnienia z etapów poprzednich.

Skip to content